Groeiende economie zichtbaar in loonafspraken

Cao-seizoen goed op weg

De Nederlandse economie groeit. Dat is duidelijk te zien aan de loonafspraken van vakbonden en werkgevers. In de sectoren waar de economische groei het best voelbaar is, zijn de loonafspraken hoger dan in de ‘krimpsectoren’. Ondertussen kruipt de gemiddelde hoogte van de contractlonen langzaam omhoog.

Tekst
Laurens Harteveld

Kerngegevens cao’s
Tot en met eind mei zijn 145 nieuwe cao-akkoorden gesloten, voor bijna 1,4 miljoen werknemers. De nieuwe contracten komen in een min of meer normaal ‘tempo’ tot stand. De gemiddelde contractloonstijging in deze 145 cao-akkoorden bedraagt 1,56 procent op twaalfmaandsbasis.

Hoe gaat het met het afsluiten van nieuwe cao’s in 2017? ‘Gewoon’ is waarschijnlijk de beste kwalificatie van het cao-seizoen tot dusverre. Dat wil zeggen: de economie is flink aangetrokken en dat wordt zichtbaar in de onderhandelingsresultaten.

 

Loonruimte

Opvallend is dat de pregnante tweedeling is verdwenen tussen industriële, exporterende bedrijven – onder meer chemie, farmacie en technologische industrie – aan de ene kant en dienstverlenende, op het binnenland gerichte bedrijven – onder meer zorg, detailhandel en banken – aan de andere kant. De afgelopen jaren kwamen in de eerste groep stelselmatig hogere loonafspraken tot stand dan in de tweede groep. In die tweede groep bleven de contractlonen bij veel organisaties zelfs lange tijd op nul.

AWVN en cao’s
AWVN is de belangrijkste arbeidsvoorwaardenadviseur van werkgevers. De vereniging is betrokken bij het merendeel van de negenhonderd cao’s in Nederland en een belangrijk deel van de arbeidsvoorwaardenregelingen. AWVN beschikt over informatie over het verloop van de diverse cao-onderhandelingen en rapporteert hierover maandelijks via de eigen en landelijke media.
Meer weten over de dienstverlening van AWVN op het gebied van arbeidsvoorwaarden? Neem contact op met de AWVN-werkgeverslijn, 070 850 86 05, werkgeverslijn@awvn.nl.

Dat kwam doordat de binnenlandse markt kampte met bezuinigingen van overheid, bedrijfsleven en consumenten. Dit beeld is sinds eind 2016 veranderd. Consumenten geven weer geld uit, bedrijven investeren weer en de overheidsfinanciën bieden weer ruimte. Ook in sectoren waar tot voor kort weinig in het vat zat, is weer — hier meer, daar minder — loonruimte ontstaan: in de detailhandel bijvoorbeeld 1,56 procent en in de bouw zelfs 1,8 procent. Wel zijn er behoorlijke verschillen tussen de diverse sectoren. De loonafspraken lopen uiteen van 0,82 procent in de financiële dienstverlening tot 2 procent in de metaalindustrie.
Cao-onderhandelaars laten zich klaarblijkelijk vooral leiden door de situatie in het eigen bedrijf of de eigen bedrijfstak — en niet door macrogrootheden, hoewel niet mag worden uitgesloten dat de gestegen inflatieverwachtingen van het Centraal Planbureau enige opwaartse druk veroorzaken.

Figuur 1: Loonafspraken per sector

Maandgemiddelden

Verder springt in het oog dat de maand-gemiddelden van de loonafspraken langzaam omhoog kruipen. In de afgelopen drie maanden kwamen de maandgemiddelden steeds uit boven het jaargemiddelde. Dat laatste stond eind mei op 1,56, maar zal naar verwachting de komende maanden langzaam verder stijgen.

Figuur 2: Maandgemiddelden loonafspraken

Cao-kijker: zelf in cao-data duiken


De website van AWVN is verrijkt met een instrument waarmee werkgevers en andere belangstellenden zelf de meest actuele cao-cijfers kunnen raadplegen: de cao-kijker. Het idee achter dit nieuwe instrument is om de belangrijkste relevante informatie over het verloop van het cao-seizoen op één plaats toegankelijk te maken. Het dashboard biedt een schat aan informatie uit de databases van AWVN, zoals contractloonstijgingen van alle  cao-akkoorden van het lopende seizoen en de stijgingen per maand, in specifieke sectoren en per provincie. Daarnaast verzamelt de site andere relevante info van derden, zoals inflatie- en koopkrachtcijfers en ramingen van loonkosten. De cao-kijker is toegankelijk op elk apparaat: pc, laptop, tablet en mobiele telefoon.

De cao-kijker bestaat uit een startpagina met zes panelen. Vanuit deze panelen kunt u naar meer specifieke informatie doorklikken, bijvoorbeeld naar de contractloonstijging in de verschillende economische sectoren of de stijging per afsluitmaand.

 

 

Laurens Harteveld
Laurens Harteveld

werkt voor AWVN als beleidsadviseur, gespecialiseerd in arbeidsvoorwaarden­informatie

Geplaatst op 21 juni 2017